2100 Antwerpen gevelbeelden (foto)

 

dsc 1021c96
vkb1.1853 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Adelbert Kennisplein 17

 

Hoogreliëf (tot aan middel), naast inkom. Jaren 1960?
Bij een plaatsbezoek in 2017 bleek het beeldje niet meer aanwezig.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0364 c96
vkb1.0194 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Alfons Schneiderlaan 163

 

Hoog tegen de gevel van een rijhuis op de Alfons Schneiderlaan in Deurne-Centrum is een groot beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind aangebracht.

De rechtopstaande Maria draagt haar Zoon voor zich uit. Het naakte kInd grijpt haar hoofddoek bij de kraag als om zich extra veilig te voelen en wijst met zijn vrije linkerhand op de hartstreek van Maria. Zowel Moeder als Kind dragen een aureool.
Onderaan, op de afgeronde console, staat groot de tekst 'AVE MARIA' op een blauw achtergrondveld. De belettering is typisch voor de jaren 1930-1940.

De sculptuur is vermoedelijk van de hand van Adolf Van Dongen (1890-1969), die verwante beelden maakte die kort na de Tweede Wereldoorlog werden geplaatst. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

vkb1.1909 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Alfons Schneiderlaan 259 (Deurne-noord)
vkb1.1910 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Alfons Schneiderlaan 259 (Deurne-noord)

 

Boven de inkom van een rijwoning uit het midden van de 20ste eeuw. Middelgroot (ca. 80 cm) beeld in natuursteen of gegoten (?) van Onze-Lieve-Vrouw met Kind op de linkerarm uit de bouwperiode. Maria draagt haar Kind beschut onder haar lange mantel, die onder het linkerbeen van Jezus door een golvende zoomplooi wordt gekenmerkt. Zowel Maria als Jezus zijn voorzien van een nimbus. De kleine hoekige voetplaat rust op een eenvoudige console.

 

Foto T. Pingnet, 6-03-2014

 


 

DSC 0186 c96
vkb1.1389 - Onze-Lieve-Vrouw - Baron Leroystraat 46

 

De rijwoning aan de Baron Leroystraat 49 in Deurne-Centrum bezit een kleine voorstelling van Onze-Lieve-Vrouw Onbevlekt Ontvangen.
Het beeldje is in een met natuursteen omlijste nis tussen de ramen van de eerste verdieping opgesteld.

Maria staat in biddende houding, de handen voor de borst geheven.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

0000 temp278 geen-afb
vkb1.0770 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind (verdwenen) - Basseliersstraat 31

 

In de Deurnese Basseliersstraat was op het hoekhuis een traditioneel kapelletje met beeldje van Onze-Lieve-Vrouw met Kind geplaatst.

In het voorjaar van 2001 werd het nog opgemerkt, in 2006 kon het niet meer worden weergevonden.

 

 


 

DSC 0628 c96
vkb1.0692 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Basseliersstraat 92, Jozef Verbovenlei

 

Aan de gevel van dit hoekhuis werd een klein interieurbeeldje van Onze-Lieve-Vrouw met Kind geplaatst.

Het puurwitte beeldje, opvallend met een neonboog verlicht, staat in een gemetste nis aan de kant van de Basseliersstraat. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0710 c96
vkb1.0858 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Bisschoppenhoflaan, Van Cortbeemdelei

 

Op de hoek van de Bisschoppenhoflaan met Van Cortbeemdelei (Deurne-Noord) werd op de gelijkvloerse verdieping een beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind geplaatst met als titel 'Koningin der Zege'.

Een klassiek gedrapeerde Moeder Gods draagt haar geklede Kind links en laat het tegen zich aan rusten. Met haar rechterhand trekt ze haar mantel nauwer toe en geeft zo een extra steun voor de slapende Jezus. Enkel Maria is gekroond.

Het beeld bevat op een dun hoekig voetstuk en rust op een vrij zware geblokte console. Vooraan is hierop de inscriptie 'KONINGIN DER ZEGE' in een schreefloos lettertype aangebracht.

 

Het werk moet van na 1932 dateren, toen begon men hier met de aanleg van beide straten.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

 

  • (Bisschoppenhoflaan). Deze eerste wegen- en gezondheidswerken werden uitgevoerd in 1932, de laatste in 1949. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 64]
  • (Van Cortbeemdelei). De straataanleg had plaats in 1932. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 121]

 


 

DSC 0684 c96
vkb1.0771 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Blivensstraat 23

 

De bovendorpel van de deur van de woning Blivensstraat 23 is voorzien van een beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind, dat op deze kleine gevel nogal groot uitvalt.

Maria draagt Jezus op de linkerschouder en raakt hem met haar vrije hand op de borst aan. Het grijze beeld is opgevat in een gestileerde vormgeving.

Op de hoek van de Morckhovenlei en Stenenbrug is een werk uit 1936 van beeldhouwer Hildebert Derre (1886-1964 of 1966) aanwezig dat sterke gelijkenissen vertoont. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

 

  • (Blivensstraat) De vroegere Hoveniersstraat (2 februari 1912) werd in zitting van 19 januari 1921 Blivensstraat genoemd. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 64]

 


 

DSC 0762 c96
vkb1.0772 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Bosselaersstraat 24

 

In het midden van de gevel, boven de inkomdeur van deze rijwoning in Deurne-Zuid was een ca. 40 cm hoog beeldje van Onze-Lieve-Vrouw met Kind aangebracht.
De Madonna stond op een halfbolvormig voetstuk en droeg het geklede Jezuskind op de linkerarm. Het 20ste-eeuwse, witgeschilderde klassieke beeld rustte op een natuurstenen console en contrasteerde mooi tegen de rode baksteengevel. Er was geen verlichting voorzien.

Bij een plaatsbezoek in 2017 bleek dit beeld verdwenen te zijn. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

 

  • (Bosselaersstraat) De benaming 'Bosselaersstraat' werd op 2 december 1912 goedgekeurd. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 65]

 


 

j welterslaan1 c96
vkb1.1851 - Onze-Lieve-Vrouw in boomkapelletje (verdwenen) - Bosuil, Jan Welterslaan

 

Dit beglaasd boomkapeleteje met een klein commercieel Lievevrouwebeeldje hoorde bij de hoeve 'Oude Bosuil'. Onderaan was een geschilderd tekstbord aangebracht "LIEVE VROUWE ZOET / WEES GEGROET / SCHENK ONS VREDE / GEEF ONS MOED".

Boom en kapelletje verdwenen bij de bouw van een appartementsgebouw op die plek. Aan het Volksmuseum Deurne (Koraalplaats) werd het heraangebracht met een ander beeldje. — [WS]

 

Foto (reproductie) F. Van Visschel, 2006

 


 

0000 temp278 geen-afb
vkb1.0773 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind (verdwenen) - Coeveltstraat

 

Dit beeldkapelletje verdween bij de sloop van de kleine werkmanswoningen daar. Het kapelletje aan de voorgevel is te zien op een foto uit 1951 in 'Dit was Deurne'. — [WS]

 

 

  • (Coeveltstraat) In zitting van 19 januari 1921 gaf het Kollege de benaming 'Coeveltstraat' aan de vroegere 'Schoolstraat' (in de volksmond noemde men ze soms ook 'Nonnenstraatje'). [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 68].

 


 

2011-12-22 DSCF3277 c96
vkb1.0689 - Christus 'Kruisbeeld aan de Schijn' - Cogelsplein (Deurnebrug)

 

Naast de Deurnebrug over de Schijn werd in 1904, na de verbreding van het Cogelsplein, een neobarok arduinen kapelletje gebouwd waarin een houten gepolychromeerd kruisbeeld van oudere oorsprong werd geplaatst. Deurnenaars noemen dit de 'Kruislievenheer' of 'Kruisbeeld aan de Schijn'.
Het is een herinnering aan de calvarie die in de middeleeuwen op die plaats stond en bedoeld was om de reizigers te beschermen.

Het open bouwwerkje is voozien van een trap en wordt afgesloten met een smeedijzeren hekken, binnenin is er plaats voor bloemen en plantgoed in bakken. Het fronton bevat de wapenschilden van de families Bosschaert en Cogels <1> en op de hoofdbalk is het jaartal MDCCCCIV (1904) aangebracht.

Aan de linkerzijde van de kapel staat een monumentale smeedijzeren lantaarn opgesteld, het devotielicht brandt ook overdag. — [WS]

 

noot 1: Met dank aan Marcel Windey, die hiermee de tekst van 'Bouwen door de eeuwen heen. ...' (3ND, 1992, p. 230) corrigeert. Hij voegt toe: "De familie Bosschaert de Bouwel-Cogels was toen de eigenaar van het Rivierenhof en Sterckxhof. Hun beide dochters huwden met de broers della Faille."

DSC 0767 c96

Wapenschilden van de families Bosschaert en Cogels

DSC 0719 c96

Foto WS, 2011 (kruisbeeld)

Foto F. Van Visschel, 2006 (kapelletje en heraldische wapens)

 


 

DSC 0746 c96
vkb1.1563 - Onze-Lieve-Vrouw - Cruyslei 81

 

Aan de gevel van de Cruyslei 81 in Deurne is een klein Onze-Lieve-Vrouwebeeldje, een voorstelling van Onze-Lieve-Vrouw van Beauraing aangebracht, zij het in gehavende toestand. De voorarmen of handen ontbreken en ook de typische kroon is verdwenen.

Na de Mariaverschijningen van 1932-1933 op deze plaats nabij Dinant, vervaardigde locale kunstenaar Aurélien Pierroux een schilderij van de 'Notre-Dame de Beauraing'. Dit werk uit 1940 is te bezichtigen in de plaatselijke église Saint-Martin. Het grote beeld uit Carraramarmer van het bedevaartsoord werd ingezegend in 1951 en is gebaseerd op dit schilderij. Zo ook alle afgeleide verkleinde versies, waarvan het beeldje van de Cruyslei er één van is.

Het uit hersamengestelde witte steen ('kunststeen') vervaardigde beeld werd bij een bedevaart door de huiseigenaar aangekocht en in 1954 tegen de gevel aangebracht. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0752 c96
vkb1.0639 - H. Jozef werkman- Cruyslei 76, Van Notenstraat (door Maurits van Reeth, 1947)

 

Aan de Deurnese Cruyslei is een 20ste-eeuws natuurstenen beeldengroep op een console aangebracht. Het is een voorstelling van de zittende H. Jozef als timmerman met naast hem een staande Christus als jongeling. In een tekst n.a.v. een tentoonstelling omtrent 'Gevelstenen en nisbeelden in onze buurschap' uit 1956 (zie hieronder), licht Ferdi Van de Vijver de plaatsing van dit beeld toe. — [WS, met dank aan Gaston Van Bulck voor de informatie]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

"Vooreerst willen wij de aandacht vestigen op een drietal beelden van Maurits van Reeth. (...). Sint Jozefsbeeld, hoek Cruyslei en Van Notenstraat. Het beeld stelt St. Jozef voor als werkman, rustend op zijn werkbank, het Jezuskind begrijpend, dat een eigengemaakt kruisje aan St. Jozef komt tonen. Het beeld werd geplaatst op 29 maart 1947, en gewijd op 20 april door Z.E.H. Theysen, pastoor van de St. Jozefparochie. Het beeld is uitgevoerd in witte steen (franse) Brouvellier-Balzac. Werd uitgevoerd in opdracht en betaald door dhr. en Mevr. Van Gelder. Het was niet voorziene in de architektuur van het huis, maar werd aangebracht met medewerking van architekt Herman Huygh." - Ferdi Van de Vijver, 'Gevelbeelden en nisbeelden in onze buurschap', 'Heemkundig Handboekje', jaargang IV/2, 1956, blz. 12-16 (p. 15).

 


 

DSC 0701 c96
vkb1.0524 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - De Gryspeerstraat 54

 

Boven de inkomdeur van het rijhuis in de De Gryspeerstraat 54 in Deurne is een vrij groot beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind aangebracht. Het wordt omgeven door een versierde smeedijzeren boog, waarop ook twee lantaarns zijn geplaatst. Naar vorm is het te dateren in de jaren 1920-1930. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

 

  • (De Gryspeerstraat) De straat werd aangelegd vóór 1935. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 73]

 


 

DSC 0671 c96
vkb1.0189 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Du Montstraat 60

 

De baksteengevel aan de straatkant van de vroegere school 'Maria Bijstand', nu Vrije Basisschool 'Axijoma', bezit een beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind, hoog geplaatst voor een ondiepe nis.

De Moeder Gods draagt Jezus op de linkerarm en vat met haar vrije rechterhand de handen van haar Kind.
Het witgeschilderde beeld is naar klassieke academische trant opgevat qua uitwerking van drapering en dateert vermoedelijk uit de bouwperiode van de school (jaren 1920?).

De sculptuur bezit een eenvoudige hoekige voetplaat die extra verhoogd werd voor de hoge opstelling. Het geheel rust op een decoratieve driehoekvormige console die in een versierde cartouche een Mariamonogram bevat, de letters A en M verstrengeld. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

213913603 c96

Hiernaast: prentbriefkaart 'Aangenomen meisjesschool. Bewaarklassen - Lagere afdeeling - 4e graad. Dumontstraat, 66, Deurne-Noord (Antwerpen)', editie Phobel, ongedateerd (jaren 1920-1930) - verz. WS

 

 

  • (Du Montstraat) De vroegere 'St.-Jozefstraat' werd op 19 januari 1921 herdoopt in 'du Montstraat'. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 77]

 


 

dsc 0990c96
vkb1.1856 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Eduard Van Steenbergenlaan 17

 

Een gedreven metalen reliëf aan de gevel van het gelijkvloers, ca. 70 cm hoog.

Bij een plaatsbezoek in 2017 bleek dit werk verdwenen. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

dsc 1007c96
vkb1.1850 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Eksterlaar 2, Unitaslaan 3 (door Maurits Van Reeth, 1945)

 

Rondboognis met een beeld van een zittende Onze-Lieve Vrouw met het Kind (met nimbus) op haar schoot. Maria is gehuld in een breeduitvallende kapmantel.

Dit opmerkelijk natuurstenen beeld werd vervaardigd door Maurits Van Reeth in 1945. In een tekst n.a.v. een tentoonstelling omtrent 'Gevelstenen en nisbeelden in onze buurschap' uit 1956 (zie hieronder), licht Ferdi Van de Vijver de plaatsing van dit beeld toe. — [WS, met dank aan Gaston Van Bulck voor de informatie]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

"Vooreerst willen wij de aandacht vestigen op een drietal beelden van Maurits van Reeth. (...). O. L. Vrouwbeeld op de hoek Unitaslaan en Eksterlaar werd geplaatst op 14 oogst 1945. Het werd gewijd op 15 oogst door Z.E.H. Holthof, pastoor der Sint Rochusparochie. Het beeld is uitgevoerd in witte steen (Brouvellier) in opdracht van Juf. Lombaert en werd door omhaling bij de geburen betaald. Het plaatsen was niet in de architektuur voorzien, doch werd later aangebracht met de medewerking van architekt Constan De Winter. Het beeld stelt voor O. L. Vrouw der Kempen. Het wordt geregeld versierd, voornamelijk in de maanden mei en augustus. Er werd een uitgebreide lezing gehouden op de dag der wijding door dhr. Willy Pittoors." - Ferdi Van de Vijver, 'Gevelbeelden en nisbeelden in onze buurschap', 'Heemkundig Handboekje', jaargang IV/2, 1956, blz. 12-16. (p. 14)

 


 

2005-05-09 img 3922 c961
vkb1.0774 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Eksterlaar 50 (door Maurits Van Reeth, 1948)

 

Deze rijwoning in Deurne-Zuid bezit een natuurstenen madonnareliëf boven de inkomdeur dat aangebracht werd bij veranderingswerken in 1948. Het is niet gesigneerd of gedateerd maar in een tekst n.a.v. een tentoonstelling omtrent 'Gevelstenen en nisbeelden in onze buurschap' uit 1956 (zie hieronder), licht Ferdi Van de Vijver de plaatsing van dit beeld toe.

Een jong ogende Maria, in buste geportretteerd, drukt haar gehurkt kind tegen zich aan. Beiden zijn gekroond en een aureoolvormig veld straalt achter hen.

Een decoratieve lantaarn is boven de voorstelling aangebracht. — [WS, met dank aan Gaston Van Bulck voor de informatie]

 

Foto WS, 2005

 

"Vooreerst willen wij de aandacht vestigen op een drietal beelden van Maurits van Reeth. (...). O. L. -Vrouw (basrelief), Eksterlaar, werd geplaatst op 29 juni 1948. Uitgevoerd in witte steen Neuville in opdracht van dhr. Jacobs en door hem betaald. Was voorzien in de veranderingswerken door architekt Constan De Winter. Het beeld stelt voor O. L. Vrouw van Altijddurende Bijstand." - Ferdi Van de Vijver, 'Gevelbeelden en nisbeelden in onze buurschap', 'Heemkundig Handboekje', jaargang IV/2, 1956, blz. 12-16. (p. 15)

 


 

DSC 0522 c96
vkb1.0776 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Ergo-de Waellaan 30

 

Een als hoogreliëf uitgevoerde Madonna uit de jaren 1960 is nabij de gevelhoek van deze woning aan de Ergo-de Waellaan in Deurne-Zuid bevestigd. Beeld en gebouw dateren uit dezelfde periode.

Maria draagt Jezus voor zich uit, deze maakt met zijn opgeheven armen een verwelkomend of zegenend gebaar naar de voorbijganger. Enkel Maria is voorzien van een nibus als teken van heiligheid, Jezus zelf draagt geen herkenningssymbool.

In de Zilvermeeuwstraat in Merksem werd een gelijkaardig beeld geplaatst. — [WS]

 

• Signatuur: 'PROOST', onderaan op de plaats van het linkerbeen.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0775 c96
vkb1.0777 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Ertbruggelaan 13

 

Tussen de ramen van de eerste verdieping van de rijwoning aan de Ertbruggelaan 13 in Deurne-Centrum werd een witstenen gevelbeeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind, zonder console, rechtreeks aan de muur bevestigd.

Maria, als Moeder Gods, staat op een wereldbolvormig voetstuk met wolkenrand, over het oppervlak sluipt een gestileerde slang. Deze elementen verwijzen naar het iconografisch type van Onze-Lieve-Vrouw Onbevlekt Ontvangen en horen strikt genomen niet bij een Moeder Gods-voorstelling.
Volgens de beeldvorming die opgang maakte met de Tijl en Nele-figuren is Maria afgebeeld met een lange haarvlecht; ze vertolkt hier het zogedachte 'Vlaamse' ideaaltype in een bepaalde ideologische context van de jaren om en rond Wereldoorlog II.
Jezus, gezeten op de rechterarm van Maria, spreidt verwelkomend zijn armen, tevens kan hierin een kruisvorm worden herkend. De verwantschap met voorstellingen van 'Onze-Lieve-Vrouw van Vlaanderen' ligt niet veraf, er ontbreekt alleen het schild met de Vlaamse leeuw.

Onmiskenbaar is dit een werk toe te schrijven aan het œuvre van Albert Poels (1903-1984), de typerende stilistische kenmerken en de Vlaams-ideologische tendens ervan zijn te overduidelijk. Toch is geen positief bewijs van zijn auteurschap gekend, de sculptuur lijkt niet te zijn gesigneerd. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

0000 temp278 geen-afb
vkb1.0797 - Onze-Lieve-Vrouw (verdwenen) - Florent Pauwelslei

 

Aan de Florent Pauwelslei op Silsburg (Deurne-Zuid) werd omstreeks 1973 de beukenrij aan een straatkant gekapt, slechts één eksemplaar bleef overeind. Deze gespaarde rode beuk stond tegenover de Papegaailaan en was voorzien van een boomkapelletje.

De Onze-Lieve-Vrouw in het kapelletje was eertijds geplaatst door de heer Vermeiren. Het beeldje was omkranst met elektrische lampjes en onderaan op de behuizing was een tekst 'Eeuwige dank aan O.L.Vrouw' aangebracht.

In augustus 2001 kon het kapelletje niet meer worden teruggevonden. — [WS, met dank aan Modest Van Camp voor de basisinformatie]

 

• Ferdi Van De Vijver, 'Florent Pauwelslei Deurne Silsburg', in 'Heemkundig Handboekje (Gitschotelbuurschap vzw)', 21 (1973), 4, p. 34.

 


 

DSC 0563 c96

vkb1.0695 - Christus Goede Herder - vkb1.0699 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind
Florent Pauwelslei 1, Herentalsebaan

 

Het vroegere ziekenhuis Onze-Lieve-Vrouw Middelares, nu fusieziekenhuis Monica bevat twee grote en kleurrijk geschilderde hoogreliëfs aan de gevel.
Aan de voorgevel, de kant van de Florent Pauwelslei, een voorstelling van Christus, om de hoek aan de Herentalsebaan een Madonna.

 

Christus, staand op een wolkensuggestie, wordt met staf en een lam aan zijn voeten afgebeeld: een verwijzing naar zijn betekenis als Goede Herder. Het prominent aanwezige brandend hart op zijn borst, maakt dit tevens een voorstelling van Christus Heilig Hart.

 


 

 

DSC 0559 c96 

Maria, met aureool en staand op een wolkendek, draagt Jezus op de linkerarm. Uit haar vrije linkerhand vertrekt een felrode stralenbundel, visualisering van haar rol als 'Middelares', bemiddelaarster tussen haar Zoon en de mensen.

Het geklede Jezuskind bezit een meer opvallend (rood-goud) aureool in kruisvorm. In zijn hand toont hij een druiventros, symbool van de vruchtbaarheid van zijn goddelijk werk. De druiventros verwijst naar de eucharistie: druiven worden omgezet naar wijn; wijn staat voor het bloed van Christus waarmee Hij de wereld verlost heeft van de zonde. Het rood in de kruisvorm zou dan ook kunnen gelezen worden als een verwijzing hiernaar.

De voorstelling is onderaan van een spotverlichting voorzien. — [WS]

 

Foto's F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0784 c96
vkb1.0778 - H. Jozef - Frans Van Dijckstraat, Van Loenoutstraat 63

 

Een klassiek beeld van de H. Jozef met Christus als kind is hoog tegen de gevel aan de Van Loenoutstraat (Deurne-Centrum) opgesteld.

Jozef, voorgesteld als oudere man, begeleid het rechts voor hem staande Kind. De drapering van de kleding is klassiek academisch. Het middelgrote natuurstenen beeld bevat een hoge voetplaat met afgeschuinde hoeken en rust op een gelijkvormige console. Er is geen verlichting aanwezig.

Naar stijl lijkt het beeld enkele decennia ouder dan de woning waarop het voorkomt. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

 

  • (Van Loenoutstraat). De straataanleg werd uitgevoerd vóór 1935. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 125]

 


 

2011-10-21 DSCF0592 c96
vkb1.0591 - H. Jozef - Grapheusstraat 44

 

Deze rijwoning in Deurne-Centrum, gebouwd omstreeks de jaren 1950, bevat naast de inkomdeur een beeld van de H. Jozef met gebedsnoer, met als herkenningsattribuut een lelietak.

Het natuurstenen beeld bezit een eenvoudig vierkant voetstuk en rust op een hoekige, getrapte console in arduin.

Een minder geslaagde kopie tref je aan in de Jozef Libertstraat 20. — [WS]

 

Foto WS, 2011

 


 

DSC 0737 c96
vkb1.0698 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Herentalsebaan 164

 

Het appartementsgebouw in de bocht van de Herentalsebaan tegenover het zogenaamde 'Mestputteke' draagt op de eerste verdieping een beeld van Onze-Lieve-Vrouw van Altijddurende Bijstand.

Maria, staand, draagt Jezus op haar linkerarm, beiden zijn gekroond. Achter de voorstelling is een stralenkrans in de vorm van een mandorla sculpturaal uitgewerkt. Hiervoor zweven net boven de schouders van Maria en Kind twee engelen die passiewerkktuigen presenteren.

Het vrij grote, klassiek van vorm opgevatte stenen beeld bevat een veelhoekige voetplaat en rust op een naar onder toe versmallende tuitvormige console. Er is geen verlichting voorzien.

Voorstellingen van Onze-Lieve-Vrouw van Altijddurende Bijstand waren bijzonder in trek omstreeks de eeuwwisseling van de 19de naar 20ste eeuw. Het gebouw lijkt te dateren uit de periode van de jaren 1920-1930, zodat de plaatsing hier een voorbeeld van doorleving van het thema en specifiek beeldtype kan worden genoemd. Die doorleving loopt nog tot in de jaren 1950: in Berchem werd een dergelijk beeld in 1952 aan de Troyentenhoflaan 56 aangebracht, omstreeks 1956 ook een aan de Jan Van Rijswijcklaan 276. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

sint annaschool 1c96
vkb1.0779 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind (verdwenen) - Herentalsebaan 482

 

Aan de gevel van de vml. Sint-Annaschool, nu Vrije Basisschool Andromeda, hing een commercieel vervaardigd madonnabeeld dat op tal van andere Antwerpse locaties ook aanwezig is (of was). Zie Korte Vlierstraat 1.

 

Een foto is niet beschkbaar, Henri Cant vervaardigde er wel een aquarel van.

Foto (reproductie) F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0732 c96
vkb1.0700 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Herentalsebaan 613

 

Over de plaatsing hier zijn geen nadere gegevens bekend. Voor dit beeldtype, een reeksproduct van Charles Proost uit ca. 1945, zie Kloosterstraat 102.

 

TedereMoederB DSCF6541 s2 Blue th

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0741 c96
vkb1.0706 - Christus - Herrystraat, Van Steenlandstraat 28

 

Het hoekgebouw van de Van Steenlandstraat 28 met de Herrystraat in Deurne-Zuid, bezit aan de afgeschuinde straathoek een inkomdeur met daarboven een blinde raampartij waarvoor een Christusbeeld werd opgesteld.

Christus wordt voorgesteld met een symbolisch Heilig Hart op de borst en draagt kroon en scepter als teken van koninklijke waardigheid. Met de rechterhand geheven maakt hij een zegenend gevaar naar de voorbijganger.

De stenen sculptuur bezit een hoekige voetplaat en rust op een hoekige, getrapte console. Het lijkt wel of het werk vooraan op de voetplaat is gesigneerd, dit zou bij nazicht moeten kunnen worden bevestigd.

Vermoedelijk dateert deze klassiek ogende sculptuur uit de periode om en rond de jaren 1920.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 

 

  • (Van Steenlandstraat) Deze straat bestond reeds in 1912. [Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 127]
  • (Herrystraat) 2 December 1912 werd deze straatbenaming gegeven. [Ib., p. 85].

 


 

2006-05-05 DSC 0659 c96
vkb1.0291 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Joostplaats, Turnhoutsebaan 55

 

Het 19de-eeuwse hoekhuis van de Turnhoutsebaan met Joostplaats bevat in een spitsboogvormige hoekuitsparing een groot gepolychromeerd beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind, beiden zijn gekroond.

Maria draagt een scepter in de rechterhand, het op de linkerarm van zijn moeder rustende Jezuskind houdt een rijksappel vast. Het beeld wordt gedragen door een een grijskleurige console met vooraan een ovale veelkleurige cartouche omlijst door een rozenslinger. Het in het veld geplaatste monogram A(v)M kan gelezen worden als 'Ave Maria'. Ter hoogte het voetstuk van het beeld is een smeedijzeren lichtarm met afhangende lantaarn bevestigd. Bovenaan wordt het beeld beschermd door een metalen ronde baldakijn met lambrekijnrand.

Dit madonnabeeld werd geplaatst in 1867 door de broederschap van Onze-Lieve-Vrouw van Toevlucht na de cholera-epidemies van 1859, 1866 en 1867. Bij de eeuwviering in 1967, werd het geheel opgeknapt en de cartouche met Mariamonogram met deze datum aangevuld (1867-1967).
Dit perfect onderhouden beeld krijgt geregeld nazicht waarbij ook de mooie maar opdringende klimplant bijgesnoeid wordt. De voorlaatste herschildering dateert van augustus 2001, waarbij de datum 15-08-2001, feestdag van Maria tenhemelopneming, in de cartouche aangebracht werd.

In 2015 werd deze Madonna in het atelier behandeld waarbij grote herstellingen dienden uitgevoerd te worden. In de loop van 2016 wordt een herplaatsing verwacht.

Het beeld gaf aanleiding tot de in de volksmond gebruikte benaming 'Lieve Vrouwkensstraatje' voor wat stijfdeftig 'Burgerplaats' heette, een benaming die in 1921 naar 'Joostplaats' herdoopt werd. — [WS]

 

• Th. De Vrij, 'Deurne bij Antwerpen. Geschiedkundige flitsen', Antwerpen, 1954, p. 91-92.

 

Foto WS, 2006

 


 

DSC 0636 c96
vkb1.0796 - H. Jozef - Jozef Libertstraat 20

 

Voor zijn woning aan de Jozef Libertstraat in Deurne-Zuid voorzag de huiseigenaar, na de bouw van de woning, een beeld van de H. Jozef. Het beeld werd in 1955 ingezegend door pastoor Theysen van de Sint-Jozefparochie (Deurne).

De uit natuursteen gekapte sculptuur, van de hand van de Borgerhoutse priester en amateurkunstenaar Remi Vermeylen, is star uitgevoerd en niet correct van lichaamsverhoudingen. Als heilige is Jozef enkel herkenbaar aan de in de linkerhand gedragen lelietak, symbool voor zuiverheid.

Het beeld lijkt een kopie, in de Grapheusstraat 44 tref je een volwaardiger exemplaar aan. — [WS]

 

• Literatuur: Ferdi Van de Vijver, 'Sint-Jozefbeeld in de Jozef Libertstraat 20 te Deurne Zuid', in 'Heemkundig Handboekje (Gitschotelbuurschap vzw.)', 21 (1973), 2, p. 14.

(Met dank aan Modest Van Camp en de heemkring van Deurne voor de basisgegevens en foto's).

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

2011-12-22 DSCF3248 c96
vkb1.1860 - Onze-Lieve-Vrouw - Koraalplaats 1 (Volksmuseum Deurne)

 

Herkomst, zie: Bosuil, Jan Welterslaan

 

Boomkapelletje afkomstig van de afspanning 'Den Bosuil' (Deurne), met een (niet oorspronkelijk) beeldje van Onze-Lieve-Vrouw. Herplaatst op de Koraalplaats bij het Volksmuseum Deurne.

"Het kapelletje aan onze lindeboom is afkomstig van de aloude afspanning 'Den Bosuil' en hing aan de kastanje op de voorhof van de afspanning. Deze afspanning was één der drie stopplaatsen eeuwenlang van de postkoets, namelijk Den Bosuil, het Mestputteke en d'Exter. We hebben het gekregen in een min of meer lamentabele staat en het is terug opgefrist en van een 'Lieve Vrouwebeeldje' voorzien en bij ons gehangen zoals de traditie vereist aan de linde bij de ingang." (Ludo Peeters aan WS, e-mail, vrijdag 23 december 2011)

 

Foto WS, 2011

 


 

DSC 0196 c96
vkb1.0523 - H. Anna - Koraalplaats 1 (Volksmuseum Deurne)

 

Tegen de zijgevel van het Volksmuseum, aan de publieke doorgang naar de Koraalplaats, hangt een beglaasd houten kapelletje met daarin een gekleed beeld van de H. Anna.
De moeder van Maria is omgeven door attributen (kantklosgereedschap, schietspoel) en kunstbloemen.

Een begeleidende tekstplaat, gedateerd mei 1985, memoriseert dat het geheel hier werd geplaatst door toedoen van de heemkring van Deurne en het beeld werd ingezegend door pastoor Van Bulck. — [WS]

 

• Opschrift: '(…). De kapel gewijd aan de H. Anna, Moeder van Maria, werd hier geplaatst door de heemkring en ingewijd door E.H. Van Bulck. / Mei 1985'

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

2008-10-16 dscf3318 c96
vkb1.1619 - Calvariegroep - Lakborslei (koorsluiting Sint-Fredeganduskerk)

 

Tegen de koorsluiting van de Sint-Fredeganduskerk werd in 1856 een epitaaf opgericht voor Waltmannus Van Lissum (1770-1855), laatste kanunnik van de Antwerpse Sint-Michielsabdij.

Deze Calvarie, een beeldengroep bestaande uit Christus, Maria, Johannes en een engel, werd gebeeldhouwd door Jan Baptist (II) van Hool. Een tijdgenoot beschouwde dit kruisbeeld als "uiterst slecht gemaakt".

 

De Parochiale kerk van den H. Fredegandus te Deurne
(...)
Achter tegen den muer der kerk op het kerkhof staat een marmeren (wit) kruisbeeld. Rond het zelve staan de beelden der H. Maag[d] en Johannes, en eenen engel. Het voetstuk verbeeld eene rots, dienende voor epitaphium van den Zeer Eerw Heer Van Lissum. Dit gebrekkig kunststuk werd vervaardigd in 1856 door wylen den zoon van J. Bapt. Van Hool. Het kruisbeeld is uiterst slecht gemaakt. Het lyf voor eerst is veel te lang en het hoofd te klyn. (…). [Hs1491, f° 44v°]

 

Foto WS, 2008

2011-12-28 DSCF3507 c96

 

Het portaal aan de Lakborslei bevat een andere calvariegroep, waarvan het origineel in het interieur van de kerk is opgesteld.

 

Zie voor deze 16de-eeuwse calvarie, KIK-IRPA cliché M087411 (1973)

 


 

2011-12-28 DSCF3517 c96
vkb1.1604 - H. Fredegandus - Lakborslei (Sint-Fredeganduskerk)

 

De gotische Sint-Fredeganduskerk werd gebouwd tussen 1624 en 1648. De buitendeur van de westelijke ingang is gedateerd 1644 op de makelaar. Hoofdvoorstelling hierop is de patroonheilige Fredegandus (met boek) met aan diens voeten een knielende kinderfiguur.

 

Foto WS, 2011

 


 

DSC 0692 c96
vkb1.0190 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Lakborslei 178

 

Over dit beeld ontbreken nadere gegevens. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0193 c96
vkb1.0780 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Lakborslei 329

 

Aan een smalle rijwoning in Deurne-Centrum is een klein, rond aardewerken reliëf van een Onze-Lieve-Vrouw met Kind naast de deur aangebracht. De figuren voorgesteld in buste zijn omgeven met een aureool, als achtergrond is het roomkleurig werk aangevuld met een lichtblauw veld.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

0192 2002-06-12 4969c96
vkb1.0192 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Lakborslei, Te Couwelaarlei 2

 

Tegen gevel van het hoekhuis Lakborslei en Te Couwelaarlei 2 is aan de kant van de Te Couwelaarlei een groot natuurstenen beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind aangebracht.

Maria draagt Jezus op de linkerarm, deze doorsteekt met een lange (groen)koperen kruisstaf de tegen de console aanklauwende draak. Uitzonderlijk is de lauwerenkroon waarmee Maria is getooid, het past wel bij haar uiterst klassiek opgevatte, mooi gedrapeerde kleding.

Het natuurstenen beeld bezit een hoekig, afgeschuind en vrij hoog voetstuk.

 

Deze Madonna zou op vraag van de toenmalige parochiepriester geplaatst te zijn na de afwerking van het gebouw en is te situeren in de periode van de jaren 1920 of 1930. Het thema van het doden van de draak refereert waarschijnlijk naar de geallieerde overwinning in de Eerste Wereldoorlog, vandaar waarschijnlijk ook de lauwerkrans.

 

Andere drakenconsoles in het Antwerpse zijn of waren te vinden in de Justitiestraat, hoek Mertens en Torfsstraat (1922, Zuid; verdwenen) en Fransenplaats, hoek Markgravelei (1913, Leikwartier; bestaand). — [WS]

 

Foto WS, 2002

 


 

DSC 0757 c96
vkb1.0930 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Leon Stampelaan 27

 

Tegen de gevel van de rijwoning Leon Stampelaan 27 in Deurne-Zuid, een gebouw uit de jaren 1960-1970, werd een toen eigentijds beeld van Onze-Lieve-Vrouw met Kind aangebracht. — [WS]

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0780 c96
vkb1.0187 - Onze-Lieve-Vrouw met Kind - Lode Sellaan 16

 

Onder de onderdorpel van het raam op de eerste verdieping, tussen deur en garagepoort, resteerde er ruimte voor een klein beeldje van Onze-Lieve-Vrouw met Kind.

 

Foto F. Van Visschel, 2006

 


 

DSC 0348 c96
vkb1.0686 - Heilige met Kind - vkb1.0687 - H. Rumoldus - Louis Van Craenstraat 16

 

De grote bakstenen gevel van het Parochiehuis Sint-Rumoldus aan de Louis Van Craenstraat in Deurne-Centrum bevat twee witstenen reliëfs, links is een heilige (met kruis) en Kind afgebeeld, rechts Sint-Rombout als bisschop (met mijter en staf).

De figuren zijn grafisch weergegeven en niet plastisch. Hun lichaam is frontaal voorgesteld maar de aangezichten in profiel.

 

Foto's F. Van Visschel, 2006

DSC 0350 c96

 


 > volgende